1
قسم العلوم الإنسانية الإسلامية، جامعة المصطفى المفتوحة، قم، إيران.
2
قسم الحكمة ودراسات الأديان، كلية الحكمة ودراسات الأديان، جامعة المصطفى الافتراضية، قم، إيران
المستخلص
یکی از شاخه های اخلاق کاربردی، اخلاق تربیت فرزند است که در ادیان الهی از جمله دین مبین اسلام به آن پرداخته شده است. آثار متعددی در دین اسلام وجود دارد که اگر چه به ظاهر خطاب به فرزند است و با عبارت «یا بنی» آغاز می شود لکن عمدتا دستورالعمل هایی هستند که حتی پیران سالخورده و مردان تجربه آموخته از مضامین عالی آنها بی نیاز نیستند. این دستورالعمل ها از صدر اسلام تاکنون وجود داشته است که از مهمترین آنها می توان به وصایای امام علی علیه السلام به امام حسن و امام حسین علیهم السلام اشاره کرد. وصیای ابوحنیفه به فرزندش حماد نمونه دیگری از این وصایا می باشد. از جمله رساله های دیگری که در این عرصه تدوین شده می توان به رساله ایها الولد ابوحامد غزالی و قابوسنامه امیر عنصرالمعالی قابوس بن وشمگیر اشاره کرد. ما در این نوشتار برآنیم تا ضمن برشماری تالیفاتی که علمای شیعه از جمله خواجه نصیرالدین طوسی، علامه دوانی، شیخ محمد بهاری و ... در آن به تربیت فرزند پرداخته اند، اهمیت و سیر تاریخی آنها را نیز بررسی کنیم.
غفرانی، محمد(1387)، «سیری در تربیت فرزند در اسلام»، الهیات نامه، سال دوم، شماره سوم.
فرامرز قراملکی، احد (1389) ، اخلاق کاربردی در ایران و اسلام، تهران، پژوهشکده مطالعات فرهنگی و اجتماعی، چاپ اول.
فراهیدی، خلیل بن احمد، (بی تا)، العین، قم، هجرت، چاپ دوم.
فيض الاسلام اصفهانى، على نقى(1376ش)، الصحيفة السجادية / ترجمه و شرح فيض الإسلام، محقق / مصحح: افشارى زنجانى، عبد الرحيم، تهران، فقيه، چاپ دوم.
فیض کاشانی، ملامحسن، (1372 ش)، راه روشن(ترجمه المحجة البيضاء)، ترجمه سید محمد صادق عارف، موسسه چاپ و انتشارات آستان قدس رضوی، چاپ اول.
قابوس بن وشمگیر، امیر عنصر المعالی کیکاوی بن اسکندر، (11335ش)، قابوس نامه، با تصحیح و مقدمه و حواشی دکتر امین عبدالمجید بدوی، کتابفروشی ابن سینا، چاپ اول.
گروه نویسندگان،(1384ش)فلسفه تعلیم و تربیت، قم، دفتر همکاری حوزه و دانشگاه، چاپ هفتم.
مجلسي، محمد باقر(1403) بحارالانوار، بيروت: دار احياء التراث العربي، سوم.
محمدی ری شهری، محمد،(1381ش)، میزان الحکمه، ترجمه حمیدرضا شیخی، بی جا، انتشارات سازمان چاپ و نشر، چاپ سوم.